Tijdgeest in een tijdschrift

Du december 1948

Dezelfde opruim- en schoonmaakwoede die ervoor zorgde dat ik de afgelopen weken geen tijd had om te bloggen (maak je geen zorgen, is alweer over) bracht dit tijdschrift uit 1948 te voorschijn. Als kind kreeg ik het van mijn moeder om door te bladeren, maar ze weet niet meer precies hoe ze eraan komt. Waarschijnlijk gekregen van een Zwitserse uitwisselingsstudent.

Een rondje googelen zorgt voor aardige informatie.
In 1941 gaf uitgeverij Conzett & Huber chef-redacteur Arnold Kübler opdracht een tijdschrift samen te stellen waarin de pas ontwikkelde kleurendruk goed tot zijn recht zou komen. De inhoud deed er niet toe. Zo ontstond "Du", het beroemdste cultuurtijdschrift van Zwitserland.
De eerste nummers kregen een schilderij op de omslag en vier kleurenreproducties in het midden. Daaromheen kwamen verhandelingen over het Zwitserse landschap, reportages, werk van hedendaagse fotografen, besprekingen van films en boeken, een vervolgverhaal en een moderubriek.
In mijn decembernummer van 1948 komt het thema kerst nadrukkelijk naar voren in inhoud en advertenties.

huidig logo

Het tijdschrift heeft enkele malen een doorstart gemaakt en het bestaat nog steeds. Grappig dat het logo in al die jaren niet veranderd is. Hier en daar worden op internet oude nummers of jaargangen aangeboden. Ons exemplaar zal niet veel waard zijn - mijn broer of ik hebben er als kind een aantal bladzijden met dierentuinfoto's uitgescheurd.

De kunstreproducties lieten we met rust, terwijl die toch gemakkelijk te verwijderen zijn. Het zijn losse afbeeldingen die aan één kant vastgelijmd zijn aan de bladzij. Het beeldarchief van de uitgeverij is overgenomen door Bildarchiv Foto Marburg, het Duitse documentatiecentrum voor kunstgeschiedenis. Dit archief is vrij toegankelijk op internet en bevat inmiddels zo'n 2 miljoen kunstafbeeldingen.
En ja, deze afbeelding uit het decembernummer is terug te vinden in het archief.

Maar de advertenties boeien me het meest.
Over de doelgroep in de beginjaren zegt Die Wochenzeitung: "Die Abowerbung zielte nicht nur auf Ärzte, sondern auch auf Coiffeure: «Das Abonnement des Du-Heftes sollte für Sie, lieber Meister, keine Überlegenssache, sondern eine so notwendige Anschaffung wie Puder, Parfum und Schampoon sein.»
De huidige website werft adverteerders met deze tekst: "Die anspruchsvolle Du-Leserschaft ist gebildet, kaufkräftig, urban, international orientiert, offen und einem gehobenen Lebensstil zugetan."
Een beetje elitair is het blad wel.

Vaatwasser

Wat als eerste opvalt is het hoge percentage advertenties voor horloges, maar dat is te verwachten in een Zwitsers tijdschrift. Het was ook nog eens december, en men mikte duidelijk op een publiek dat kerstcadeaus ging kopen met goed gevulde portemonnee.

Ik heb alle advertenties geteld.

• huisraad, inclusief apparatuur (koelkast, radiator): 19 stuks
• producten voor schoonheids-- en lichaamsverzorging (tandpasta, crème, scheren): 15
• parfum: 12
• kleding (waaronder 2 bontmantels en 2 bedjasjes): 12
• horloges: 10
• drank: 9
• schrijfwaren: 8
• sieraden: 6
• rookwaren: 4
• sport (kleding, schoeisel, schaatsen): 4
• 'gadgets' (fotocamera, filmcamera, verrekijker): 3
• auto's: 2
• levensmiddelen: 2

Juist advertenties geven bij het doorbladeren van oude kranten en tijdschriften een mooi tijdsbeeld. Welke voorwerpen, apparatuur en verzorgingsproducten bestonden toen ook al? Wat zou nu absoluut niet meer kunnen? Is er nog iemand die een bedjasje draagt?  Een mens kan zich er helemaal in verliezen.
Het tijdschrift heeft deze opruimronde in elk geval weer overleefd.

Veel keuze in horloges

Een filmcamera en Zwitserse schaatsen

Schapenvachtkleed, handig in drie delen

Valt niet in de categorie kerstcadeautjes, neem ik aan

Nee, nog geen pc's. Wel een typemachine in de aanbieding

Bronnen:

• DU; in Zuneigung zur Welt (De WochenZeitung)
• Website van DU
• Spielerisch, gebildet, elitär (Zeit online)
• Wikipedia

Reis naar het verleden

Tijd voor een beetje nostalgie.

Dit weekend bezocht ik het ouderlijk huis. Vanuit het raam kijk je uit op het huis, waar eens mijn overgrootouders woonden. Het is onlangs verkocht en wordt op dit moment weer tot leven gewekt nadat het een aantal jaren te koop stond en enigszins verwaarloosd werd.

Een paar weken geleden heb ik foto's uit een familiefotoalbum gescand. Waaronder deze:

Zo zag het huis er in de veertiger jaren uit. Naast de Ford staan mijn overgrootouders; de jonge vrouw is de zus van mijn grootmoeder en het kleine meisje is haar dochtertje.
De afgelopen week had ik dankzij de sociale media contact met een achterneef, die ik in m'n jonge jaren een paar keer heb ontmoet, maar nu niet meer zou herkennen als ik hem tegen het lijf liep. Het kleine meisje is zijn moeder.
En zo is de cirkel weer rond.

Nu ik toch bezig ben: hier is nog een opname van de mooie Ford, met de overgrootouders ernaast en hun beide dochters - mijn oma en haar zusje - in de auto.

Pinterest(ing)

Al een hele tijd staat op m'n pc een voorraad links naar pagina's met boekenkunst. Dat zijn knip- of snijwerkjes die met engelengeduld en een flinke dosis handigheid en creativiteit gemaakt zijn van (hopelijk) overbodige boeken. Het idee was er ooit een blogbericht aan te gaan wijden, maar de voorraad groeide en het tegenop zien dus ook. Inmiddels is er een prima oplossing voor die verzameling: Pinterest.

Pinterest bestaat vast al een tijdje, maar een paar weken geleden kwam het ineens heel vaak voorbijtwitteren. Vervolgens verschenen er in allerlei nieuwbrieven en op weblogs artikelen over hoe geweldig het is, hoe beroerd het is, hoe je het kunt gebruiken voor je bedrijf of instelling en hoe het copyright schendt of stiekem geld verdient. Kortom, Pinterest leeft en het schijnt zelfs een van de snelst groeiende sociale websites te zijn.

De naam Pinterest zal een samenvoeging zijn van pinnen en interesting, en dat is precies wat de bedoeling ervan is: een online prikbord voor interessante plaatjes, en dus ook van links naar de bijbehorende sites. Ideaal voor mensen die houden van verzamelen en rubriceren, dus in elk geval (ook) voor biebmensen zoals ik en helemaal als die visueel zijn ingesteld.
Veel onderwerpen waarover men pint hebben te maken met interieur, mode, reizen, natuur, gadgets, fotografie, handwerken en tuinieren. Pinterest schijnt typisch iets voor vrouwen te zijn, maar er zijn wel degelijk echt 'mannelijke' pinboards te vinden over - ik noem maar iets rolbevestigends - gadgets, auto's of sport.

In elk geval, ik heb een account aangevraagd - tot nu toe heb je een uitnodiging nodig, dus er gaat een dag of twee overheen voor je aan de gang kunt - en mijn links ondergebracht in een pinboard genaamd Boekenkunst. Pinnen van plaatjes gaat gemakkelijk. Je maakt een bookmarklet aan in je favorietenbalk en als je iets bruikbaars tegenkomt klik je op de 'pin it' knop. Staan er meerdere plaatjes en/of filmpjes (filmpjes kun je ook pinnen!) op een pagina, dan kun je kiezen welke je wilt gebruiken. In het invulschermpje geef je aan in welk board de pin moet komen en er kan een korte toelichting bij. Heb je van tevoren tekst geselecteerd, bijvoorbeeld de naam van de kunstenaar, dan verschijnt die tekst al automatisch in het invulvakje.
Het snelst gaat het vullen van een board door middel van het 'herpinnen' van pins van anderen. Je vindt ze via het zoekvakje in Pinterest. Op die manier ben je natuurlijk wel aan het herkauwen, maar het is een goede manier om veel verrassende links en afbeeldingen te ontdekken.

Uiteraard is Pinterest heel sociaal. Het is mogelijk met meerdere mensen aan een board te werken (zoals deze: De ideale bibliotheek) en je kunt andere pinners of boards volgen. Pins kun je 'liken' of 'repinnen' en doorgeven via Twitter of Facebook. Van elke activiteit komt er een melding in je mailbox, dus die kan behoorlijk overstromen als je actief bent. Vooral als je net begint te pinnen stromen de meldingen binnen; waarschijnlijk ben je een tijdje zichtbaar op de homepage van Pinterest, zodat het repins en likes regent. Dat wordt vanzelf wat minder, maar vind je het vervelend om overspoeld te worden door Pinterestmails, dan is dat via de instellingen in te dammen.

Pinterest wordt ontdekt door het bedrijfsleven, dat een mogelijkheid ziet om produkten te promoten, maar ook musea en bibliotheken zien er wel wat in. Bibliotheek Enschede bijvoorbeeld is al begonnen. En terecht, er zijn leuke toepassingen te verzinnen, vooral ook voor culturele instellingen. Voorlopig ben ik zelf wel zoet met bibliotheek- en boekendingen, hoewel het daar vast niet mee ophoudt. 

Boekenkunst

Verder lezen:

• De Pingids met de top 100 van Nederlandse pinners, voor als je niet weet waar te beginnen met volgen (zie ook)
• Beginnersgids voor Pinterest (Engelstalig)
• Bibliotheekpinnen met Pinterest, door Ton de Kruyff 
• Een pinboard over Pinterest, door Rob Coers
• Het nieuwe pinnen met Pinterest, door Raymond Snijders
• Pinterest, de nieuwste online hype (Frankwatching)
• Waarom Pinterest gaat winnen van Google+
• Wie gebruiken Pinterest

Hoe werkt het? (in het Engels)

Er ligt ijs, dus...

maken we een strandwandeling ;)
Er zit ergens een blogbericht in de pen, maar door tijdgebrek komt er nu eerst weer eens een fotoblogje.

Het was heerlijk rustig aan het strand, en helemaal niet koud.
Het leek of er in de duinen minder sneeuw lag dan elders.

Dit was een weekendje voor familiebezoek in Noord-Holland. Onderweg - vooral zaterdag - heb ik heel veel mooie foto's NIET kunnen maken. Je kunt de auto niet overal plompverloren langs de kant van de weg parkeren.

 

Vrijdag sneeuwde het. Voor de planten die dachten dat het al voorjaar werd, was het beter geweest als die sneeuw voorafgegaan was aan de strenge vorst. Voor de schaatsers trouwens ook, maar ik zag onderweg dat er alweer heel wat baantjes schoongeveegd zijn.
De Grote Sloot in Schagerbrug is niet zo gemakkelijk schoon te krijgen. Daar heeft het vrijdagmiddag een tijdje gedooid, wat in combinatie met de sneeuw een rommelige ijsvloer gaf. Vandaag (zondag) werd er evengoed veel geschaatst. Dat is toch ook veel leuker dan op een ijsbaan!

 

Het IJsselmeer is dichtgevroren. Ik voorzie grote problemen als al dat ijs binnenkort gaat kruien..

 En zo is er weer een eind gekomen aan een koud maar mooi weekend.

Alles verandert ja, ook het werk in de bieb

Het was rustig in de bieb vorige zaterdag, tot een kwartier voor sluitingstijd. Toen kwamen de vragen:
- Waar staan de boeken over het verband tussen religie en kunst, geschreven in de laatste 2 jaar?
- Hebt u voor m'n dochter een paar naslagwerken over de gevolgen van sociale media? 
Ondertussen stonden er andere ongeduldige biebbezoekers in de nabijheid. De ene wilde nog even hulp bij het versturen van een mail, de andere moest nog een paar printjes betalen, een derde had een usb-stick met foto's die afgedrukt moesten worden. Tenslotte was er nog de klant waarvoor een hotspotbonnetje uitgedraaid moest worden op een andere verdieping.
Dat het niet lukte om de eerstgenoemde vraagstellers naar volle tevredenheid te helpen moge duidelijk zijn (hoewel ik heb aangeboden om maandag verder te zoeken en toch in de gauwigheid nog twee boeken over de invloed van internet uit de kast heb geplukt), maar het illustreert goed hoe het werken in de bibliotheek is veranderd in de loop van de jaren. Alleen de eerste vraag ging echt over boeken.

De krasse knarren onder de collega's zullen zich nog herinneren hoe bibliotheekwerk er in het verleden zonder computers uitzag. Batterijen kaartenbakken en planken vol naslagwerken flankeerden onze informatiebalies en uitlenen deden we met behulp van Karto, een microfilmapparaat van de firma Karmac (vreselijk systeem vond ik dat), en daarvóór met behulp van het Detroitsysteem: bakken vol kaartjes waar  de nummers van de leners op genoteerd waren. Van trouwe klanten wist je het nummer uit het hoofd.

Uitlenen met Karto

In de 80er jaren besloot de provinciale bibliotheekdienstdirectie in haar oneindige wijsheid dat de bibliobussen de ideale plekken waren om een geautomatiseerd uitleensysteem te testen. Met leespennen en computerbakbeest werden we de provincie ingestuurd. Hier is een stukje uit een brief aan mijn ouders, gedateerd oktober 1984. In die tijd had ik geen telefoon en mijn moeder en ik schreven elkaar wekelijks een brief met grote en kleine nieuwtjes.  

(klik erop voor een groter en leesbaar formaat. Benieuwd of iemand kan raden wie
chauffeur A. is)

Je moest soms 10x over een boeklabel heen en weer vegen voordat het barcodelabel gelezen werd (of je moest het nummer alsnog intypen). De computer maakte ons ook niet vrolijk. Mocht hij een keertje uitvallen ('kijk mama, een knopje!" *plop*), dan moest je een handleiding van anderhalve hladzijde doorwerken voordat je hem weer aan de praat had. Die handleiding kregen we overigens pas toen de helpdeskmensen te vaak de hele provincie hadden moeten doorkruisen om een bibliobus weer uitleenklaar te krijgen. Heel frustrerend allemaal, zoals wel blijkt uit de brief.
Inmiddels zijn de computers flink geëvolueerd en de bibliobussen allemaal wegbezuinigd. De incidentele(?) frustraties blijven, weliswaar in andere vormen. Weigerachtige printers, uitvallende netwerkverbindingen, een uitleensysteem dat zo nu en dan platligt - we kennen het allemaal. En we vergeten al die keren dat het wél soepel werkt.

In plaats van met het invoegen van cataloguskaartjes zijn we nu bezig met de website, bedrijfstwitter en digitale nieuwsbrieven. We helpen klanten met hun mail en printen hun sollicitatiebrieven en treinkaartjes. Informatie bewaren we niet langer in naslagwerken (de encyclopedieën zijn onlangs verkocht) of in ons hoofd, maar we kijken even op internet of in de catalogus, die allang niet meer alleen naar boeken verwijst.

Je hoeft echt geen ander werk te zoeken om ander werk te krijgen..

Over de grens

Op de grens van 2011 en 2012 plaats ik nog snel een filmpje van een uitstapje vlak over de grens.

We gaan geregeld even op bezoek bij de oosterburen. Je hoeft niet zo heel ver te rijden voor het echte 'Duitslandgevoel' en er is voor jong en oud genoeg te beleven. Zo zijn er de dierentuinen in Nordhorn, Rheine (met ernaast: de Gradierwerke) en Osnabrück. Deze zijn niet groot, maar heel betaalbaar en geschikt voor een ochtend of middagje. Je hebt Burg Bentheim en ook Museumsdorf Cloppenburg. Dit openluchtmuseum is in dit jaargetijde niet op z'n mooist, maar het voordeel is je alles rustig kunt bekijken zonder dat andere bezoekers voor je voeten of voor je cameralens lopen. Alleen jammer dat het museum inmiddels is omsloten door nieuwbouw en een groot zwembad. Wil je er een keertje heen, neem dan de laatste afslag naar Cloppenburg. Daar staat het Museumsdorf al op vermeld; verder kun je de borden volgen.
Tip: de site Geheim over de grens.

Het filmpje is gemaakt van foto's met behulp van het programmaatje PhotoFilmStrip. Dat werkt snel en handig.

Na de storm

 Na de storm lag het strand vol rommel en de betonplaten waren weggespoeld 

(Sint-Maartenszee, 10 december 2011)

Sinterklaas en het oranje hondje

Sinterklaas is weer helemaal terug. En terecht, de kerstman kan niet aan hem tippen. In mijn herinnering is de Sinterklaastijd een magische tijd vol verwachting. 's Avonds probeerde ik wakker te blijven om het bezoek van Zwarte Piet, die de schoentjes kwam vullen, niet te missen. Dat lukte nooit.
Vanaf de 1e klas (voor de jonkies: dat is nu groep 3) vierden we het sinterklaasfeest niet meer op de zolderverdieping van de lagere school, waar de kleuters gehuisvest waren, maar in de grote zaal van het dorpscafé. Mijn geloof in de Goedheiligman was op m'n 6e jaar nog rotsvast. Sinterklaas kon en wist alles; alle ongerijmdheden gingen volledig aan mij voorbij.

We moesten om de beurt bij Sinterklaas komen. Nu was dat op zichzelf al een ramp voor een pijnlijk verlegen kind, maar Sint had ook nog eens een vermanend woord voor de kleine Lies: ze mocht 's avonds niet meer het speelgoedhondje afpakken van haar kleine broertje. O, wat kwam dat hard aan. Wat was namelijk het geval: Lies pakte die hond helemaal niet af. Broertje gooide die hond uit zijn bedje en Lies legde hem terug, telkens weer. Broertje vond dat een leuk spelletje. Maar na een aantal keren werd Lies slaperig en ze vond het zo zielig voor hondje dat ie op de grond moest slapen, dat ze het beestje zelf maar mee naar bed nam. Niks afpakken, alleen maar goede bedoelingen.



Het door oma gehaakte hondje. Zoals je ziet heeft hij alle avonturen overleefd.

Dat Sint dat niet wist! Sint wist toch alles? Waarschijnlijk schreef ik het misverstand toe aan mijn moeder, die het vast had verklikt omdat de ouders nou eenmaal materiaal moesten aanleveren voor het grote boek. Mijn vertrouwen in Sinterklaas liep in elk geval geen onherstelbare deuk op. Toch blijkt uit het feit dat dit incident is blijven hangen dat het onrecht hard aankwam - wat waarschijnlijk ook betekent  dat m'n jonge jaren redelijk voorspoedig verliepen, anders waren er wel belangrijker zaken in m'n geheugen gegrift!

Sinterklaasliedjes zingen bij opa en oma, met grote broer en de neven en nichtjes (1964)

Strandweer

Eindelijk weer eens een weekendje terug naar de kust. Het was heerlijk weer om langs het strand te wandelen, en dat hebben we dus gedaan.

 

 

(dit is wat er is overgebleven van de piano)

Boekencarrousel van Google

Google heeft iets met boeken. Er wordt druk aan de weg getimmerd met het digitaliseren en beschikbaar stellen van (oude) boeken en door de verkoop van e-books probeert Google een graantje mee te pikken op de boekenmarkt.Nu nog een mooie boekenkast om al dat moois in uit te stallen. Een 'oneindige digitale boekenkast' hebben ze uitgedacht, een soort toren of carrousel, en de testversie staat online op Chrome Experiments .

Goed:
- leuk om in te snuffelen
- in een paar klikken krijg je een goede indruk van het boek en je kunt meteen doorlinken naar een boekhandel of bieb

Niet zo goed (maar het kan best zijn dat er nog veel aan verbeterd gaat worden):
- veel titels en schrijvers zijn onleesbaar door de kleine lettertjes en er is geen mogelijkheid om de boekenmolen 'dichterbij' te halen of te vergroten
- zoeken op auteur of titel is (nog) niet mogelijk
- veel rechtenvrije boeken zijn niet gratis te downloaden

Kortom, interessant om eens te bekijken en om een indruk te krijgen van wat er allemaal mogelijk is, maar voor praktisch gebruik (nog) niet zo geschikt.

De boekenmolen werkt alleen goed in Google's eigen browser, Chrome. Heb je die niet op je computer, dan kun je op dit filmpje zien hoe een en ander eruit komt te zien:



Chrome Experiment - WebGL Bookcase 

Zie ook: Socialmedia.nl



Polen: sporen van het verleden

Een reisje naar Polen is een hele onderneming als je normale vakantiebestemming Duitsland, Oostenrijk, en, als toppunt van avontuurlijkheid, Engeland per vliegtuig is. Polen is voor ons in veel opzichten moeilijk te begrijpen en dat niet alleen vanwege de taal. Onze reis voerde naar het noordoosten, naar het vroegere Masuren, het land van meer dan 3000 meren.

Masuren was Duits tot 1945. Toen moesten alle inwoners vluchten, midden in de winter. Door de barre weersomstandigheden, maar vooral door de achtervolgende Russen zijn velen omgekomen. Voor wie ertegen kan: hier is een filmpje over de verdrijving van de Duitsers uit  de oostgebieden. De overlevende Duitsers uit voormalige oostgebieden, nu onderdeel van Polen, Rusland en Litouwen, wonen verspreid over Duitsland en de rest van de wereld. Er zijn veel boeken verschenen met hun jeugdherinneringen.

Enkelen bleven achter. Bij zo'n familie logeerden wij op boerderij annex gastenverblijf. Duits spreken en zelfs Duits zingen in de kerk was een tijd lang verboden, maar de meesten kunnen zich nog prima verstaanbaar maken in die taal. Gelukkig maar, want onze Poolse talenkennis is bijna nihiel.

De generatie die de (na)oorlogse ellende heeft meegemaakt is langzamerhand aan het verdwijnen, maar in het gezin waar wij gastvrijheid genoten - en wat voor gastvrijheid! - woonde een oude tante die als negenjarig meisje haar moeder en zusjes doodgeschoten zag worden door de Russen. Zelf raakte ze gewond en werd pas gevonden na drie dagen in de sneeuw gelegen te hebben. Haar vingers en tenen waren bevroren en zijn later zwart geworden en afgevallen. Ongelooflijk hoe handig ze evengoed was met die handen! Ze maakt zich nuttig met koken en andere huishoudelijke taken, en is een fijn mens om mee te praten. Opgewekt en intelligent, en ook nog vol humor. Doordat we telkens mochten (moesten eigenlijk) meeëten aan tafel hoorden we de nodige verhalen en kregen we een beter inkijkje in het dagelijks leven dan wanneer we in een hotel of op een camping hadden gebivakkeerd.

Boerderij annex gastenverblijf

Veel gebouwen uit de Duitse tijd worden nog bewoond en zijn zo goed mogelijk opgelapt. Polen maakt in het algemeen een armelijke indruk; het communisme heeft veel sporen nagelaten. Maar de natuur maakt indruk: grote en kleine meren, enorme bossen en een glooiend landschap.

Of ik er binnenkort weer heen zou willen? Niet echt. De reis is bijzonder vermoeiend per auto, niet alleen vanwege het aantal kilometers, maar ook door de wegen in Polen. We reden over provinciale wegen met om de haverklap snelheidsbeperkingen. Daar kun je je maar beter aan houden, want het wemelt van de flitspalen. Toch was dit een interessante reis en een hele belevenis.

Hier is een filmpje van een boottocht op de Krutynia. In de zomer is dit een populair uitstapje, maar nu in oktober hadden we de rivier voor ons alleen.

En hier zijn de foto's:

De herfst zal schitterend zijn

Ochtendzon en spinnenwebben

Na een verregende zomer hadden we nog wat mooie dagen tegoed. Dit weekend hebben we er een paar gekregen. Wandelen, fietsen, lekker buiten zitten met een boekje of de krant, wat klungelen in de tuin - al die dingen die de laatste tijd niet echt aanlokkelijk waren kwamen nu weer in beeld. Helaas is het weekend alweer voorbij...

Avondzon maakt gouden gloed

Goed idee, puzzel mee!

De lange herfst- en winteravonden zijn in aantocht. Tijd voor spelletjes en puzzels.
Ooit heeft er al eens een puzzelzelfmaaktip op dit blog gestaan, maar Computeridee wees op een nieuw programmaatje dat heel plezierig werkt en zelfs in de gratis versie aardig wat mogelijkheden heeft: Astra Gift Maker. Hiermee zet je in een paar stappen een foto in een puzzel om en die kun je vervolgens opslaan voor later gebruik of opsturen naar familie en vrienden. Idee: installeer Astra op je laptop als die meegaat op reis. Verveling uitgesloten, zelfs zonder internetverbinding. Ook leuk voor (klein)kinderen!

Natuurlijk zijn er ook apps voor tablets die dit kunnen (deze bijvoorbeeld), maar aangezien ik nog niet in het bezit ben van zo’n apparaat kan ik daar weinig zinnigs over zeggen.

Een voorbeeld met een Oostenrijkse dame (zipbestand, dus eerst even uitpakken)